Hoe het 'scherper maken' van beelden met AI leidt tot nepnieuws vrtnws.be/p.xZaQEM0jA?t=177... @vrtnws.be
02.02.2026 09:02 β π 2 π 1 π¬ 2 π 0
Hoe het 'scherper maken' van beelden met AI leidt tot nepnieuws vrtnws.be/p.xZaQEM0jA?t=177... @vrtnws.be
02.02.2026 09:02 β π 2 π 1 π¬ 2 π 0
Want dat is niet meer dan een poging tot "intellectueel witwassen" van pure hallucinaties.
slot/
Bon, iedereen mag er het zijne van denken.
Ondertussen staan in talloze bibliotheken edities van 'Waarheid' tjokvol fake citaten en referenties.
Maar het is ook géén oplossing om die compleet verzonnen citaten, gedichten etc. in een herziene editie "gewoon in de indirecte rede te zetten".
14/
Het toeval wil dat Torfs, toen hij recent in Terzake zijn mening kwam geven over De Sutters nepcitaten, _zelf spontaan vertelde_ dat hij AI "geregeld" gebruikt als geheugensteuntje, o.a. voor... citaten.
13/
In de literatuurlijst staan nog zeker vijf onbestaande titels.
Hoewel het allemaal schoolvoorbeelden zijn van de manier waarop AI-chatbots hallucineren, blijft Torfs beweren dat alle nepcitaten te wijten zijn aan zijn falende geheugen of fout geΓ―nterpreteerde aantekeningen in notitieboekjes.
12/
Een kort citaat van Kierkegaard dat Torfs omschrijft als een "magisch zinnetje" is niet terug te vinden in de bewuste Kierkegaard-titel die hij vermeldt. Ook de titel zΓ©lf klopt niet helemaal. En alle drie referenties naar Kierkegaard in de literatuurlijst bevatten onbestaande elementen.
11/
Zo kan ik nog een tijdje doorgaan. Torfs vermangelt elders nog een citaat van Mulisch. Hij verwijst naar een anekdote over Godfried Bomans uit een boek van Jeroen Brouwers die niet in dat boek staat. Hij voegt in zijn tekst een onbestaande ondertitel toe aan een publicatie van Witteveen.
10/
De hele uitweiding over Updike's vrouwonvriendelijkheid doet dus niet ter zake. Ook het theaterstuk "Look Back in Anger", dat Torfs toeschrijft aan Updike, is van Osborne.
En, weer opvallend, in de literatuurlijst staat hierover een fake referentie naar een onbestaand artikel van Updike.
9/
OkΓ©, terug.
Verder in het essay bespreekt Torfs een dichtbundel van Tadeusz RΓ³ΕΌewicz, meerbepaald een "verbluffend nawoord van John Updike".
Dat nawoord bestaat, maar het is niet van Updike. Het is van de Britse dramaturg John Osborne.
8/
Ja, wonderlijk toepasselijk hΓ©! Vast puur toeval! π
27.01.2026 08:24 β π 1 π 0 π¬ 0 π 0
Bon, ik moet nu naar de trein maar straks komen nog een paar voorbeelden.
Je kan ondertussen mijn stuk lezen in Knack:
www.knack.be/nieuws/belgi...
Hier kan je moeilijk "de aanhalingstekens weglaten", natuurlijk.
Torfs besteedt in 'Waarheid' meer dan 300 woorden, verspreid over twee pagina's, aan de bespreking van dit onbestaande (!) gedicht.
Ik vroeg hem om een verklaring. Hij beweert dat hij de versregels "terugvindt in zijn notities".
8/
Niet het enige stukje neppoΓ«zie, ontdekte ik.
Elders in 'Waarheid' citeert Torfs vier lange versregels, in het Duits, zogenaamd uit het gedicht 'Grenzland' van de Oostenrijkse Maja Haderlap.
-> Dat gedicht bestaat niet, en Haderlap zelf vertelde me dat ze "geen woord hiervan" geschreven heeft.
7/
Een van de nepcitaten die het meeste vragen opriep, waren vier fictieve versregels, zogenaamd uit het gedicht 'Voor wie dit leest' van Leo Vroman, die volgens Torfs ook "uit zijn geheugen" kwamen.
In de literatuurlijst bij 'Waarheid' staat een fake referentie naar een onbestaande dichtbundel.
6/
Ook opvallend: Torfs zou dat Camus-citaat, dat blijkbaar vastgeroest in zijn geheugen zat, dan in zijn essay gepleurd hebben zonder het achteraf nog eens te controleren of te checken.
Maar toen hij het debiteerde in De Afspraak, week wat hij zei op twee punten af van het citaat in 'Waarheid'.
5/
Om te beginnen rammelen de verklaringen van Torfs.
In De Afspraak vertelde hij dat een nepcitaat van Camus "heel vaak aan Camus wordt toegeschreven". Dat zou dan verklaren hoe het "in zijn geheugen" is beland.
Onzin: je vindt dat 'citaat' nΓ©rgens anders terug dan in 'Waarheid' van Torfs.
4/
Zijn voorgestelde oplossing was simpel: in een herziene uitgave gewoon de aanhalingstekens weglaten, et voilΓ ! Bij het transcript van de speech van De Sutter deed men aanvankelijk hetzelfde: gewoon parafraseren i.p.v. citeren.
In Knack leg ik uit waarom dat een slecht idee is.
3/
Torfs zei vorige week dat de nepcitaten in zijn essay, in tegenstelling tot die van De Sutter, niks met AI-gebruik te maken hadden.
Het waren zogezegd zaken die verkeerd in zijn geheugen zaten, of die hij verkeerd overgenomen had uit aantekeningen in notitieboekjes.
2/
www.vrt.be/vrtnws/nl/20...
Weten jullie nog, vorige week, toen er "minstens 7 nepcitaten" in het essay 'Waarheid' van Rik Torfs stonden?
Die "minstens" was terecht. Ik heb het boekje nu ook eens gelezen en vond nog een hele hoop andere gehallucineerde citaten en referenties.
1/
www.knack.be/nieuws/belgi...
Onderzoek en artikel over Torfs komen trouwens van collega Tobias Santens; ik was er niet bij betrokken. En gisteren heb ik in Nieuwe Feiten 8 min. lang de AI-claims van De Sutter doorgelicht.
't Is niet verboden om iets te verifiΓ«ren voor je er over schrijft.
(Best niet verifiΓ«ren met ChatGPT.)
De Sutter probeerde recent identiek hetzelfde: "OkΓ©, die AI-citaten bestonden misschien niet maar het is wel gebaseerd op de _ideeΓ«n_ van die mensen hoor!" (parafrase π¬)
En vervolgens de aanhalingstekens weghalen alsof het dan allemaal "opgelost" is.
Just... don't.
www.vrt.be/vrtmax/luist...
Veel plausibeler is een scenario met gedetailleerde prompts aan een AI-chatbot - "Hey ChatGPT, Rik hier. Zeg, geef mij een keer dat citaat van Feyerabend waar hij wetenschappers vergeleek met priesters?" - waarna er een citaat gehallucineerd wordt dat mogelijk wat lijkt op het werk van die auteur.
21.01.2026 06:44 β π 19 π 1 π¬ 2 π 0
"Ja maar ik heb daar wel Γ©cht boeken van hΓ©!"
Ik betwijfel ook niet dat Torfs goed vertrouwd is met het werk van Kierkegaard, Feyerabend etc. Maar de fake citaten in zijn boek zijn geen "verkeerd herinnerde passages" of "parafrases in de geest van de auteur".
Extra triestig is de verdediging van Torfs (lees zeker de PDF-file onderaan het artikel) waarin hij post factum probeert te rationaliseren dat de "citaten" uit zijn essay toch de "geest" van de werken van die auteurs zouden weergeven. Zelfs met foto's van boeken uit zijn bibliotheek.
21.01.2026 06:23 β π 18 π 1 π¬ 1 π 0
In het boek "Waarheid" [sic] van Rik Torfs staan 7 onbestaande citaten van schrijvers, en ook onbestaande literatuurverwijzingen.
De citaten zijn zo lang en gedetailleerd dat dit enkel het gevolg kan zijn van AI-gebruik. Torfs ontkent.
Om Kierkegaard te citeren: "Lol."
www.vrt.be/vrtnws/nl/20...